Ekonomi

Gençlerin geleceğinde yoksulluğun görünmeyen etkisi: Eşitsizlik hayalleri etkiliyor

Hayal kurmak, gelecekteki ekonomik durumu değiştirebilir mi? İngiltere’de bir kuşağı onlarca yıl izleyen bir araştırmanın sonuçlarına göre, düşük gelirli ailelerden gelen çocukların daha sınırlı hedefler koyabildiklerini, ebeveyn beklentilerininse akademik yeteneklerden daha belirleyici olabildiğini ortaya koydu. Ayrıca, gençlikte belirlenen hedeflerin; gelir, meslek ve mutluluk üzerinde kalıcı etkiler bıraktığı görülürken, hedeflerle gerçekleşenler arasındaki mesafe açıldıkça, psikolojik maliyetin de arttığı ortaya çıktı.

Tek Yapmak Gereken Hayal Kurmak Mı?

“Kuşaklararası Hareketlilik ve Gelişimde Hedeflerin Rolü” başlıklı araştırmaya göre genç yaşta kurulan eğitim ve meslek hedeflerinin ekonomik durum ve yetişkinlikteki mutluluk düzeyini belirlediği ortaya çıktı. Araştırma, yüksek hedeflerin her zaman yüksek mutluluk anlamına gelmediğini de gösterdi. İngiltere’de 1958 doğumlu bir kuşağı uzun yıllar izleyen çalışmanın sonuçlarına göre, sosyal hareketlilik sadece gelir, eğitim ve yetenekle açıklanamazken, hedeflerin de belirleyici olduğu görüldü.

Araştırmada dikkat çeken bulgulardan biri, “hedeflerdeki eşitsizlik”. Düşük gelirli ailelerden gelen çocuklar, eğitim ve meslek hedeflerini daha düşük tutuyor. Anne ve babaların çocukları için kurduğu gelecek hayalleri de çocukların hedeflerini belirlemede önemli bir rol oynuyor. Yüksek hedeflerin ilerleyen yıllarda kişinin gerçekten ulaşabileceği konumlara destek olduğu da belirtildi. Ancak ulaşılamayan hedeflerin yaşam memnuniyetini azaltabileceği ve hayal kırıklığına sebep olabileceği vurgulandı.

Sosyal konumun maddi imkanlarla değil, zihinsel ufukla şekillendiği ve hayallerin motive edici bir güç olduğu ifade edildi. Ancak hayallerin desteklenmediği durumlarda psikolojik maliyetin yüksek olabileceği belirtildi. Çalışma, sosyal politika tartışmalarında gelir eşitsizliğinin yanı sıra fırsat algısı ve beklenti oluşumuna da dikkat edilmesi gerektiğini vurguluyor.